Son illərdə Mərkəzi Asiya dövlətləri ilə Azərbaycanın əlaqələrinin sürətlə genişlənməsi regionda yeni siyasi və iqtisadi reallıqların formalaşmasına səbəb olur. Bu dinamika, xüsusilə, Azərbaycanın Vətən müharibəsində qazandığı tarixi Qələbədən sonra daha da güclənib və yeni regional konsepsiyaların aktuallaşmasına gətirib çıxarıb.
Bu barədə politoloq Rufiz Hafizoğlu AZƏRTAC-a açıqlamasında bildirib.
Onun sözlərinə görə, yaşanan proseslər fonunda Azərbaycanın həm Cənubi Qafqazda super dövlət, Yaxın Şərqdə vasitəçi, Avropada etibarlı enerji tərəfdaşı kimi çıxış etməsi, eyni zamanda Mərkəzi Asiya platformalarında paralel aktiv iştirakı artıq adi diplomatiya çərçivəsindən kənara çıxır. Politoloq bunu “ikiqat identiklik” adlandırılan yeni geopolitik model kimi qiymətləndirib.
“Azərbaycanın coğrafi mövqeyi onu tarixən həm Qafqaz regionunda, həm də Xəzər hövzəsi və Türk dünyası daxilində koordinasiya edən körpü dövlətinə çevirib. Bu amil ölkə rəhbərliyi tərəfindən strateji şəkildə və yüksək siyasi ustalıqla istifadə olunub. Artıq Azərbaycan, sadəcə, körpü rolunda çıxış etmir, regional sistemin identiklik və təsir gücünə sahib aktoruna çevrilib”, – deyə Rufiz Hafizoğlu vurğulayıb.
O qeyd edib ki, Vətən müharibəsindən sonra Azərbaycan Cənubi Qafqazda faktiki şəkildə yeni güc mərkəzidir. Eyni zamanda, Mərkəzi Asiyada və geniş mənada Türk dünyasında yalnız enerji və nəqliyyat baxımından deyil, siyasi və ideoloji baxımdan da birləşdirici funksiyanı yerinə yetirir.
“Türk Dövlətləri Təşkilatı, Türk İnvestisiya Fondu, türk zirvələri, sadəcə, mədəni əməkdaşlıq platformaları deyil, eyni zamanda, siyasi və iqtisadi koordinasiya mexanizmlərinin yaradılması istiqamətində strateji addımlardır. Azərbaycan bu prosesin ən aparıcı dayaqlarından biridir”, – deyə politoloq bildirib.
Onun sözlərinə görə, Çin-Mərkəzi Asiya-Azərbaycan-Türkiyə-Avropa xəttini birləşdirən Orta Dəhliz artıq təkcə nəqliyyat infrastrukturu deyil, “geosiyasi dəhliz” statusu qazanır və bu marşrutda Azərbaycanın rolu həlledicidir.
“Münaqişə ocağı” imicini arxada buraxan Azərbaycan, öz gücü ilə beynəlxalq hüququ bərpa edərək yeni regional şərtləri diktə edən dövlət statusu qazanıb. Bu, Bakı ilə əməkdaşlığı Mərkəzi Asiya ölkələri üçün daha da cəlbedici edir, eyni zamanda, Qərb üçün Azərbaycanın etibarlı tərəfdaş kimi rolunu gücləndirir.
Politoloq hesab edir ki, Azərbaycan Cənubi Qafqazı “lokal zona”dan çıxararaq daha geniş geosiyasi məkanlara inteqrasiya etdirə bilib ki, bu da ölkənin ən mühüm strateji nailiyyətlərindən biridir.
Rufiz Hafizoğlunun fikrincə, bu gün Azərbaycan Mərkəzi Asiya üçün həm Türkiyə ilə əməkdaşlığın platforması, həm də Rusiyadan asılılığın azaldılmasında alternativ siyasi vektordur. “Azərbaycanın Cənubi Qafqaz və Mərkəzi Asiya platformalarında paralel fəallığı “ikiqat identiklik” modelini nəzəri düşüncə olmaqdan çıxararaq real strateji xəttə çevirir”, – deyə o bildirib.
R.Hafizoğlu sonda qeyd edib ki, proses bu dinamika ilə davam edərsə, yaxın illərdə Azərbaycan təkcə Cənubi Qafqazın lideri deyil, bütün Türk dünyasında və Avrasiya məkanında sistemqurucu aktor kimi çıxış edəcək: “Bu halda “ikiqat identiklik” anlayışı, sadəcə, akademik termindən ibarət olmayacaq, Azərbaycanın yeni dövlət konsepsiyasının əsasını təşkil edəcək”.
