Azərbaycan kibertəhlükəsizlik üzrə beynəlxalq reytinqdə 21 pillə irəliləyib.
Ölkələrdə kibertəhlükəsizlik vəziyyətinin qiymətləndirildiyi növbəti “Milli Kibertəhlükəsizlik İndeksi” Hesabatı açıqanıb.
Bu barədə İKT üzrə ekspert Osman Gündüz öz “facebook” səhifəsində məlumat verib.
Ekspert qeyd edib ki,. 2025–2026-cı illəri əhatə edən yeni nəticələrə görə Azərbaycan 21 pillə irəliləyərək 52-ci yerdən 31-ci yerə yüksəlib. Ümumi bal isə 75.83-dən 83.33-ə çatıb.
Bunun ciddi uğur olduğunu bildirən Osman Gündüz xatırladıb ki, Azərbaycan 2022-ci ilə qədər bu reytinqdə əsasən geriləyirdi.
“2023-cü ildən başlayaraq isə ardıcıl və ciddi irəliləyişlər müşahidə olunur. Ötən illərdə də bu reytinqdə əhəmiyyətli yüksəlişlər qeydə alınmışdı.
145 ölkənin 49 indikator əsasında qiymətləndirildiyi hesabatda digər ölkələrin mövqeyi də diqqət çəkir:
BƏƏ – 32-ci yer; Qazaxıstan – 51-ci yer; Türkiyə – 56-cı yer; Gürcüstan – 63-cü yer;
Ermənistan – 95-ci yer.
Azərbaycanın region ölkələrinin böyük hissəsini qabaqlaması və bəzi inkişaf etmiş ölkələri də geridə qoyması artıq təsadüfi deyil.
Düşünürəm ki, bu dəfə nəticələr əvvəlki illərlə müqayisədə daha çox reallığı əks etdirir.
Çünki son illərdə bu sahədə həm hüquqi baza, həm institusional struktur, həm də əməli fəaliyyət baxımından ciddi dəyişikliklər baş verib.
Birmənalı olaraq qeyd etmək lazımdır ki, yeni reytinqdəki bu irəliləyişdə əsas rollardan biri məhz son 3-4 ildə DTX-nın bu sahəyə sistemli şəkildə daxil olması, necə deyərlər bu sahə əl qoyması ilə bağlıdır. Bu birmənalıdır və sektorda olanlar bunu yaxşı bilir.
Eyni zamanda qeyd etmək lazımdır ki, ötən bir-iki ildə DTX kibercinayətkarlığa qarşı qlobal Konvensiyanın hazırlanmasında da fəal iştirak edib və Azərbaycan artıq bu sənədi qəbul edən ilk ölkələrdən biridir.
Elektron sübutlarla bağlı hüquqi bazanın gücləndirilməsi də bu reytinqdə dönüş yaradan addımlardandır.
DTX-da formalaşan Milli Kibertəhlükəsizlik Mərkəzinin rolu da xüsusi qeyd olunmalıdır.
DTX və XRİTDX-nin iştirakı ilə son illərdə kibercinayətkarlıqla mübarizə sahəsində yeni prosessual mexanizmlər tətbiq edilib, dövlət qurumlarının infirmasiya təhlükəsizliyinin və kritik infrastrukturun qorunması və inkişafı istiqamətində ciddi addımlar atılıb və beynəlxalq əməkdaşlıq genişləndirilib. Bu məsələlər sektorun inkişafına müsbət təsir edən amillərdir.
Yeri gəlmişkən, Elm və Təhsil Nazirliyinin bu qurumlarla birgə ümumi təhsilin müxtəlif səviyyələrində onlayn təhlükəsizlik üzrə kompetensiyaları kurikuluma daxil etməsi də bu sahəyə mühüm töhfə verib.
Eyni zamanda DİN və Mərkəzi Bank arasında kibercinayətkarlıqla bağlı real vaxt rejimində işləyən mexanizmlərin qurulması, kibergigiyena və maarifləndirmə tədbirlərinin genişləndirilməsi, ictimai institutlaşmanın güclənməsi də sektorda irəliləyişə müsbət təsir edən amillərdəndir.
Eyni zamanda son illərdə kiber sahədə kadr hazırlığı istiqamətində RİNN-in İsrailin Technion Universiteti ilə birgə həyata keçirdiyi layihələr, universitetlərdə bu sahənin gücləndirilməsi və bir neçə ali təhsil müəssisəsində kibertəhlükəsizlik üzrə ixtisaslaşmış strukturların- İnstitutların yaradılması da sektordakı uğurlara töhfə verib.
Düşünürəm ki, bu irəliləyiş ölkənin kibertəhlükəsizlik sahəsində sistemli inkişafının, dayanıqlılığının və ümumilikdə gücləndirilmiş kibermüdafiə qabiliyyətinin aydın göstəricisidir”, – deyə ekspert qeyd edib../azpolitika.info
